Dzisiaj jest: Piątek, 22 listopada 2019 rok


 

STREFA E  

południowo-zachodnia część Miasta Poznania

          E1   Śródmieście

Teren ograniczony ulicami: Dolną Wildą, Hetmańską, Reymonta, Przybyszewskiego, Żeromskiego, torami kolejowymi, ulicami Roosevelta, Towarową, Królowej Jadwigi (część szczegółowa - mapa S/16).

1.                       UWARUNKOWANIA ŚRODOWISKA PRZYRODNICZEGO I OCHRONA DZIEDZICTWA KULTUROWEGO

1.1.                  Środowisko przyrodnicze

1.1.1              Geologia, ukształtowanie terenu, wody podziemne i powierzchniowe, powietrze atmosferyczne

·        Podstrefę charakteryzuje urozmaicone ukształtowanie terenu, z widoczną formą Przełomowej Doliny Warty.

·        Wtórne nawietrzanie terenu następuje z małych zespołów zieleni publicznej: parków, zieleńców, zieleni przyulicznej, zieleni izolacyjnej.

·        W podstrefie występuje niekorzystne nagromadzenie zanieczyszczeń atmosferycznych ze względu na:

o         sąsiedztwo centrum miasta,

o         przewagę ogrzewania budynków z małych kotłowni węglowych lub indywidualnych pieców węglowych,

o         intensywny ruch komunikacyjny.

·        Na terenie podstrefy znajdują się Poznańskie Zakłady Naprawcze Taboru Kolejowego S.A w Poznaniu zaliczone przez WIOŚ do zakładów, które w razie awarii mogą stworzyć poważne zagrożenie zanieczyszczeniem środowiska.

1.1.2              Tereny zieleni

·        Parki:

o         im. Jana Kasprowicza przy ulicy Jarochowskiego,

o         im. T.W.Wilsona z Palmiarnią przy ulicy Matejki (rejestr zabytków A232),

o         Jarogniewa i Izabeli Drwęskich przy ulicy Topolowej – pofortyfikacyjny (rejestr zabytków A274).

·        Zieleńce:

o         między ulicami Dąbrowskiego, Roosevelta i Słowackiego,

o         między ulicami Szylinga i Bukowską,

o         między ulicami Szylinga i Grunwaldzką,

o         między ulicami Grunwaldzką i Przybyszewskiego,

o         między ulicami Rolną i Hetmańską,

o         przy ulicy Dąbrówki.

·        Ogrody:

o         Zoologiczny przy ulicy Zwierzynieckiej (rejestr zabytków A201).

·        Zieleń towarzysząca:

o         ulicom i placom, w tym:

-           ulica Kościelna,

-           plac Wyspiańskiego,

-           plac Skłodowskiej Curie,

-           między Rynkiem Łazarskim a ulicą Głogowską.

o         zabudowie w tym:

-           park przy Szpitalu Klinicznym im. Degi - aleja Platanów (rejestr zabytków A27),

-           otoczenie Willi Th. Sterna przy ulicy Dolna Wilda,

-           otoczenie Willi Flora przy ulicy Grunwaldzkiej 3 (rejestr zabytków A48),

-           otoczenie budynków Politechniki Poznańskiej przy ulicy Bergera.

 

·        Inne tereny zieleni:

o         na obszarze Międzynarodowych Targów Poznańskich we fragmencie zachowany starodrzew, będący pozostałością po miejscach byłych cmentarzy: Żydowskiego, parafii Św. Marcin i parafii Św. Marii Magdaleny,

o         starodrzew przy ulicy Traugutta – miejsce pocmentarne.

1.1.3              Tereny rolne:

·        ogrody działkowe

o         „ROD im. M. C. Skłodowskiej” przy ulicy Kolejowej, (proponowany do zmiany funkcji w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Poznania - uchwałą Rady Miasta Poznania Nr XXII/276/III/99 z dnia 23 listopada 1999 r.),

o          „ROD Łukaszewicza” w rejonie ulic Dmowskiego i Hetmańskiej, (proponowany do zmiany funkcji w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Poznania - uchwałą Rady Miasta Poznania Nr XXII/276/III/99 z dnia 23 listopada 1999 r.),

o          „ROD Kopczyńskiego” w rejonie ulic Dmowskiego i Hetmańskiej, (proponowany do zmiany funkcji w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Poznania - uchwałą Rady Miasta Poznania Nr XXII/276/III/99 z dnia 23 listopada 1999 r.).

1.1.4              Obszary i obiekty cenne przyrodniczo:

·        objęte formą ochrony przyrody

o         drzewa pomnikowe i aleje pomnikowe wpisane do wojewódzkiego rejestru pomników przyrody lub rejestru konserwatora zabytków. Cenne przyrodniczo okazy występują przy ulicy Przybyszewskiego – głównie platan klonolistny,
ulicy Grunwaldzkiej 3 – dąb szypułkowy, ulicy Orzeszkowej 4 – cis pospolity,
ulicy Stablewskiego 16 – topola włoska, ogród z aleją platanów przy szpitalu ortopedycznym przy ulicy 28 Czerwca 1956 R.

1.2.                  Ochrona dziedzictwa kulturowego

1.2.1              Obszary i obiekty cenne kulturowo:

·        Objęte formą ochrony zabytków:

o         Zespół urbanistyczno – architektoniczny najstarszych dzielnic miasta wraz z budynkami użyteczności publicznej, sakralnymi, założeniami parkowymi i willowymi, zabytkami architektury przemysłowej i kamienicami, gdzie zachowana siatka ulic i historyczna zabudowa dzielnicy ukazują ewolucję dawnej wsi w wielkomiejską dzielnicę. Zespół obejmuje:

-           Jeżyce - przeważa zabytkowa zabudowa o funkcjach mieszkalnych (od wiejskich zagród do secesyjnych kamienic) uzupełniona o: dwie świątynie i liczne budowle użyteczności publicznej służące: administracji, lecznictwu i opiece społecznej, szkolnictwu oraz kulturze. Pozostałością po stacjonujących wojskach jest zabudowa koszarowa kwartału pomiędzy ulicami Bukowską i M.Jackowskiego. Do dziś funkcje dydaktyczne spełnia ogród zoologiczny, a w części płn. i płd.-wsch. znajdują się obszary przemysłowe.

-           Łazarz - przeważa zabytkowa zabudowa mieszkalna o wysokim standardzie, uzupełniona o budynki użyteczności publicznej służące: szkolnictwu, lecznictwu, komunikacji, łączności, a także obiekty sakralne (kościoły, klasztor karmelitanek - obecnie szpital). Pozostałością po stacjonujących wojskach jest zabudowa koszarowa kwartału pomiędzy ulicami Grunwaldzką, Matejki, Wyspiańskiego i Wojskową. Do dziś swoją funkcję pełni park publiczny Poznania (obecnie im. T.W. Wilsona). Znaczną, płn. – wsch. część dzielnicy zajmują tereny MTP.

-           Wilda - przeważa zabytkowa zabudowa o funkcjach mieszkalnych uzupełniona o: świątynie (jedna wzniesiona pierwotnie dla  ewangelików przy Rynku Wildeckim i druga dla katolików przy ulicy Dąbrówki) oraz budowle użyteczności publicznej służące: administracji, lecznictwu i opiece społecznej, szkolnictwu oraz kulturze. W zachodniej części znajdują się obszary przemysłowe.

o         Zespół urbanistyczno – architektoniczny tzw. Johówki z kamienicami i zielenią, obejmujący kwartał ulic Matejki, Ułańską, Wyspiańskiego i Grottgera.

o         Zespół kamienic secesyjnych, obejmujący kwartał ulic Roosevelta, Krasińskiego i Zacisze,

o         Zespół koszarowy w rejonie ulic Grunwaldzka, Ułańska, Wojskowa, Wyspiańskiego,

o         Ogród z aleją platanów przy szpitalu ortopedycznym przy ulicy 28 czerwca 1956 r.

o         Park Wilsona i palmiarnia przy ulicy Matejki,

o         Ogród Zoologiczny przy ulicy Zwierzynieckiej

o         W obrębie podstrefy występują obiekty wpisane do rejestru zabytków (aneks nr 1 rejestr zabytków nieruchomych – m. Poznań, 2003r).

2.                       ŁAD PRZESTRZENNY I WYMOGI JEGO OCHRONY

2.1.                  Struktura funkcjonalno - przestrzenna

2.1.1              Funkcja terenu i charakter zabudowy (część ogólna - mapa O/13)

·        Obszar obejmuje zespoły dzielnicowe, duże jednostki stanowiące zamknięte struktury funkcjonalno-przestrzenne.

·        Skupia funkcje charakterystyczne dla śródmieścia. Dysponuje potencjałem terenów wymagających kompleksowych przekształceń funkcjonalnych i wykazuje nieznaczne tendencje do zmian funkcjonalnych na terenach poprzemysłowych. Występuje tu przenikanie funkcji i różnych typów zabudowy.

·        W podstrefie występuje przewaga funkcji mieszkalno-usługowej, w zabudowie zwartej, śródmiejskiej.

·        Na obrzeżach zabudowa śródmiejska została wypełniona zabudową wielorodzinną kwartałową lub blokową (obszar ograniczony ulicami: Przybyszewskiego, Dąbrowskiego, Polną, Marcelińską, teren przy ulicy Hetmańskiej, przy ulicy Kolejowej). Dynamiczny rozwój funkcji mieszkaniowej występuje w rejonie ulicy Wojskowej.

·        Uzupełnienie stanowią funkcje ogólnomiejskie i centrotwórcze, w tym o charakterze ponadlokalnym - specjalistyczne usługi handlu (MTP).

·        W rejonie ulic: Krasińskiego, Nad Seganką, Matejki, Konopnickiej, Iłłakowiczówny, Pamiątkowej występuje koncentracja zabudowy mieszkaniowej wolno stojącej o charakterze willowym.

·        Tereny o funkcji przemysłowej występują na Jeżycach i Wildzie wzdłuż torów kolejowych zabudowane są obiektami wielkogabarytowymi i halowymi. Tendencje do ograniczania produkcji na tych terenach, a także zmiana technologii, spowodowały rozwój funkcji mieszkaniowej i usługowej na styku z terenami przemysłowymi, czyniąc je potencjalnymi obszarami przeobrażeń funkcjonalno-przestrzennych, głównie na Jeżycach. Proces został zapoczątkowany w rejonie ulicy Jackowskiego - tworzenie ośrodka administracji na terenie poprzemysłowym.

·        W podstrefie zlokalizowany jest obiekt handlu wielkopowierzchniowego (pow. powyżej 400 m2) o łącznej powierzchni sprzedaży 800 m2.

·        W Parku Kasprowicza występuje koncentracja funkcji rekreacyjno-sportowej z halą widowiskowo – sportową i obiektami rekreacyjnymi.

·        W podstrefie występują potencjalne tereny do przekształceń funkcjonalno-przestrzennych:

o         w rejonie ulicy Ułańskiej tereny powojskowe, tworzące zespoły zabudowy o charakterze historycznym,

o         tereny przemysłowe i poprzemysłowe,

o         tereny niezagospodarowane, w tym zagospodarowane tymczasowo z największym potencjałem na Wolnych Torach, około 28 ha,

o         tereny ogrodów działkowych,

o         tereny pod zabudowę plombową.

·        W podstrefie występują tereny zamknięte.

2.1.2              Wzajemne zależności między funkcjami (część ogólna - mapa O/18)

·        Funkcje stymulujące rozwój: centrotwórcze o znaczeniu ponadlokalnym (specjalistyczne usługi handlu MTP),

·        Funkcje zagrożone: tereny zieleni, mieszkalnictwo,

·        Funkcje agresywne: nie wykazano,

·        Funkcje wypierane: przemysłowa.

2.1.3              Bariery funkcjonalno – przestrzenne (część ogólna - mapa O/19)

·        Tory kolejowe – dzielące Łazarz i Wildę – tworzą negatywną barierę przestrzenną.

2.2.                  Podstawowe parametry zabudowy

2.2.1              Wysokość zabudowy (część ogólna - mapa O/14)

·        W podstrefie przeważa zabudowa o wysokości 5 kondygnacji - 17,5 m.

·        Obowiązuje zasada wyznaczania krawędzi na skraju jednorodnych układów urbanistycznych tj. Wilda, Jeżyce, Łazarz.

·        W podstrefie obowiązuje zasada przenikania zabudowy o różnych wysokościach.

·        W podstrefie zlokalizowano zabudowę o wysokości nie przystającej do miejsca.

o         rejon osiedla pomiędzy ulicami Kościelną i Mylną oraz przy ulicy Norwida.

·        W podstrefie występuje miejscowe obniżenie wysokości przystające do miejsca:

o         zabudowa jednorodzinna w rejonie ulicy Nad Seganką, ulicy Krasińskiego, Konopnickiej, Iłłakowiczówny, Pamiątkowej.

2.2.2              Gęstość zabudowy (część ogólna - mapa O/15)

·        Średni procent zab. działki budowlanej dla terenów brutto określono od 5 - 55%.

·        Średni procent zab. działki typu ogródki działkowe POD określono od 5 - 15%.

·        W podstrefie następuje dogęszczanie zabudowy.

2.3.                  Stan zabudowy i zainwestowania

2.3.1               Wartość estetyczna struktur przestrzennych (część ogólna - mapa O/16)

·        Przeważają struktury kompletne

·        Struktury niekompletne

o         Obszar Jeżyc ograniczony ulicami Dąbrowskiego, Kościelną i Żeromskiego oraz torami kolejowymi od strony północnej.

·        Struktura okaleczona

o         Wilda w części Wolnych Torów i ZNTK.

2.3.2              Trwałość zainwestowania (część ogólna - mapa O/17)

·        W podstrefie w przewadze występują struktury trwale zainwestowane.

·        W podstrefie występują struktury o zainwestowaniu w części utrwalonym:

o         rejon od ulicy Kolejowej,

o         rejon ZNTK.

·        W podstrefie występują struktury o zainwestowaniu nietrwałym:

o         rejon Wiepofamy,

o         Wolne Tory,

o         tereny ogródków działkowych.

·        Tereny o zainwestowaniu trwałym i w części utrwalonym wykazują cechy odpowiednio do zachowania i ochrony lub rewaloryzacji i przekształceń.

·        Tereny o zainwestowaniu nietrwałym mogą stanowić rezerwy rozwojowe miasta.

2.4.                  Fizjonomia miasta

2.4.1              Bramy miasta (część ogólna - mapa O/19)

·        Występujący w omawianej podstrefie dworzec autobusowy PKS i główny dworzec kolejowy PKP w Poznaniu uznano za miejsca słabo zorganizowane, które przez swą formę i sposób zagospodarowania terenu nie pełnią funkcji zapraszającej do miasta.

2.4.2              Główne ciągi miejskie (rysunek projektu zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Poznania - UWARUNKOWANIA):

·        Wymienione poniżej ciągi handlowe i miejskie cechuje: słabo ukształtowana przestrzeń publiczna oraz lokalizacja wzdłuż głównych arterii komunikacyjnych stanowiących barierę w ich funkcjonowaniu:

o         ciąg ulicy Dąbrowskiego – od ulicy Polnej do ulicy Roosevelta wraz z Rynkiem Jeżyckim,

o         ciąg ulicy Kraszewskiego – od ulicy Zwierzynieckiej do Rynku Jeżyckiego,

o         ciąg ulicy Głogowskiej – od ulicy Hetmańskiej do ulicy Gąsiorowskich wraz z Rynkiem Łazarskim,

o         ciąg ulicy 28 Czerwca 1956 R. – od ulicy Hetmańskiej, rynek Wildecki, ulicą Wierzbięcice i ulicą Dolna Wilda.

2.4.3              Panoramy, punkty i ciągi widokowe (rysunek projektu zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Poznania - UWARUNKOWANIA):

·        Zabudowę podstrefy kształtują panoramy z określonych poniżej punktów i ciągów widokowych:

o         P1 - skrzyżowanie ulic Winogrady, Księcia Mieszka I, Armii Poznań i Pułaskiego,

o         P2 - okolice obelisku na Cytadeli,

o         P3 - skrzyżowanie ulic Słowiańskiej i Księcia Mieszka I,

o         P4 - skrzyżowanie ulic Serbskiej i Księcia Mieszka I,

o         P12 - pętla tramwajowa na Ogrodach,

o         P13 - skrzyżowanie ulic Bukowskiej i Kraszewskiego,

o         P15 - wiadukt nad doliną rzeki Warty w ciągu ulicy Hetmańskiej,

o         P31 - most Królowej Jadwigi,

o         P33 - most Teatralny,

o         P34 - most Uniwersytecki,

o         P35 - most Dworcowy,

o         P36 - wiadukt kolejowy nad ulicą Niestachowską,

o         A-A - strona zabudowy Centrum - od mostu Teatralnego do mostu Dworcowego

o         B-B - tory kolejowe od mostu Teatralnego do ulicy Poznańskiej,

o         D-D - nasyp kolejowy między ulicą Poznańską a Niestachowską,

o         F-F - wschodnia skarpa doliny rzeki Warty od mostu Królowej Jadwigi do wiaduktu w ciągu ulicy Hetmańskiej.

·        Pozytywny odbiór panoram jest wynikiem ładu przestrzennego w zespołach urbanistycznych, które je kreują oraz dominant kompozycyjnych miasta.

2.4.4              Dominanty wysokościowe i przestrzenne (część ogólna - mapa O/16)

·        W obrębie tej podstrefy istnieje wiele, przede wszystkim zabytkowych obiektów, które kształtują przestrzeń śródmieścia Poznania i znacząco na nią oddziaływają. Doskonałym przykładem są:

o         kościół Matki Boskiej Bolesnej przy ulicy Głogowskiej górujący na Łazarzu,

o         kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa  i Św. Floriana przy ulicy Kościelnej i kościół garnizonowy Podwyższenia Krzyża Świętego przy ulicy Szamarzewskiego oraz dominująca na Jeżycach wieża szkoły przy ulicy Słowackiego,

o         kościół Maryi Królowej - na Wildzie.

o         Również nowo powstały budynek Akademii Medycznej - Instytut Stomatologii zakwalifikowany został jako obiekt przestrzenny o oddziaływaniu neutralnym, który przez swoją nietypową formę porządkuje przestrzeń lokalnie.

·        Iglica Międzynarodowych Targów Poznańskich zamykająca ulicę Towarową, jest bardzo silnym wyznacznikiem przestrzennym zarówno samego śródmieścia jak i całego miasta Poznania.

·        W obrębie podstrefy powstało kilka współczesnych budynków wysokich, które konkurują z istniejącymi historycznymi dominantami niszcząc ład przestrzenny charakterystyczny dla śródmieścia. Głównie dotyczy to zespołu wieżowców przy ulicy Norwida oraz pojedynczych dominant wysokościowych takich jak: domy studenckie przy ulicy Przybyszewskiego i Zwierzynieckiej, wieżowiec zakładu przemysłowego przy ulicy Dąbrowskiego, czy budynek wysoki przy ulicy Gajowej. Obiekty te ze względu na swoje gabaryty wprowadzają dysonans w odbiorze historycznej tkanki miasta.

3.                       UWARUNKOWANIA rozwoju systemów komunikacji i infrastruktury – zgodnie z zapisami w części ogólnej